Otwarcie sesji plenarnej w Brukseli (11 listopada 2026)

Parlament uczcił minutą ciszy pamięć ofiar wypadku na autostradzie w Bułgarii, strzelaniny w Krakowie, rasistowskiego ataku w Trappes i La Verrière oraz zderzenia pociągów w Urdzie.

Przewodnicząca Roberta Metsola otworzyła listopadową mini-sesję plenarną upamiętnieniem Dnia Zawieszenia Broni, zaznaczając, że „pamiętamy o milionach tych, których życie zostało przedwcześnie przerwane, o rodzinach, które na próżno czekały, i o pokoleniu zmienionym na zawsze”, oraz oddając hołd zmarłej niedawno bojowniczce francuskiego ruchu oporu Solange Alexandre.

Przewodnicząca Metsola złożyła w imieniu Parlamentu Europejskiego najszczersze kondolencje rodzinom i bliskim osób, które straciły życie w serii karamboli na bułgarskiej autostradzie Trakia, dziękując służbom ratowniczym, zespołom medycznym oraz wszystkim, którzy zgłosili się do oddawania krwi. Przekazała również wyrazy głębokiego współczucia od Parlamentu rodzinom i przyjaciołom opłakującym swoich bliskich – ofiary zderzenia pociągów w hiszpańskiej miejscowości Urda z 28 października 2026 roku, w którym zginęło 69 osób, a kilkadziesiąt zostało rannych. „Łączymy się w bólu z pogrążonymi w żałobie i życzymy wszystkim rannym szybkiego oraz pełnego powrotu do zdrowia. Wyrażamy także naszą głęboką wdzięczność służbom ratunkowym, które niestrudzenie pracowały na miejscu katastrofy” – powiedziała przewodnicząca Metsola.

Przewodnicząca PE odniosła się także do wydarzeń w Krakowie, mówiąc „Wszyscy byliśmy zszokowani i wstrząśnięci strzelaniną na krakowskim Rynku Głównym w ubiegłą sobotę po południu”. Przewodnicząca podziękowała obecnym na miejscu policjantom za szybką i odważną reakcję w celu powstrzymania napastnika, a także służbom ratunkowym, które pomogły ewakuować ludzi w bezpieczne miejsce.

Przewodnicząca Metsola wyraziła głębokie poruszenie Parlamentu rasistowskim atakiem, do którego doszło pod koniec października w Trappes i La Verrière, w wyniku którego życie stracił niewinny człowiek, a kilka innych osób zostało rannych, w tym dwunastoletnia dziewczynka. „Nikt nie powinien być celem ataku ze względu na kolor skóry, pochodzenie czy wyznanie. W naszej Europie nie ma miejsca na rasizm”. – powiedziała Przewodnicząca PE.

Źródło (ang.): tutaj.

Tłum. ED Piotrków ze wsparciem AI

Unijny Mechanizm Ochrony Ludności: lepsze przygotowanie na sytuacje kryzysowe 

12 listopada 2026 Parlament Europejski przyjął stanowisko w sprawie kolejnej edycji (na lata 2028–2034) unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności (UCPM). Jest to główne narzędzie UE służące wspieraniu państw dotkniętych klęskami żywiołowymi, takimi jak pożary lasów, powodzie czy trzęsienia ziemi, poprzez udostępnianie zasobów na zasadzie dobrowolności i ich wspólne pozyskiwanie.

Posłowie zaproponowali zwiększenie finansowania UCPM do 12,42 mld euro w cenach bieżących (11 mld euro w cenach stałych z 2025 r.), w porównaniu z 10,68 mld euro zaproponowanymi przez Komisję. Proponują również podział środków w taki sposób, aby 40% przeznaczyć na ochronę ludności, 40% na reagowanie na zagrożenia zdrowia publicznego, a 20% pozostawić jako rezerwę na nieprzewidziane potrzeby.

Kolejne kroki

Stanowisko przyjęto stosunkiem głosów 424 do 105, przy 83 głosach wstrzymujących się. Parlament jest teraz gotowy do rozpoczęcia negocjacji z Radą nad ostatecznym kształtem przepisów.

Więcej: tutaj.

Parlament popiera zmianę umożliwiającą głosowanie przez pełnomocnika przed porodem i po nim

W czwartek, 12 listopada 2026, PE poparł zmiany w statucie regulującym pracę posłanek, umożliwiające im delegowanie prawa głosu przed porodem i po nim.

Proponowane zmiany zostały przyjęte 578 głosami za, przy 25 przeciw i 4 wstrzymujących się, co otwiera drogę do delegowania głosów na posiedzeniach plenarnych przez posłanki w ciąży i młode matki. Celem jest ułatwienie matkom udziału w polityce przy jednoczesnym zachowaniu przejrzystości, rozliczalności i integralności głosowań parlamentarnych. Zmienione przepisy pozwolą posłom wyznaczyć innego posła do głosowania w ich imieniu na trzy miesiące przed przewidywanym terminem porodu i do sześciu miesięcy po porodzie. Delegowanie prawa głosu byłoby dobrowolne i mogłoby zostać odwołane.

Wprowadzając ten mechanizm, Parlament dąży do zmniejszenia barier w zaangażowaniu politycznym kobiet w okresie ciąży i wczesnego macierzyństwa oraz do wspierania równości płci w swoich strukturach.

Źródło (ang.): tutaj.

Tłum. ED Piotrków ze wsparciem AI

Sztuczna inteligencja w demokracji: zapewnienie nadzoru i zgodności z wartościami UE

Parlament Europejski domaga się parlamentarnej kontroli i regulacji wpływu sztucznej inteligencji na unijne procesy demokratyczne, równowagę instytucjonalną i prawa podstawowe.

W rezolucji w sprawie instytucjonalnych aspektów sztucznej inteligencji (AI) w kontekście integracji europejskiej, przyjętej w czwartek 405 głosami za, przy 133 przeciw i 60 wstrzymujących się, posłowie oceniają szanse i obawy związane z wykorzystaniem AI w administracji publicznej i procesach demokratycznych.

AI w unijnym procesie legislacyjnym

Posłowie dostrzegają transformacyjny potencjał AI we wspieraniu unijnego procesu legislacyjnego, podkreślają jednak, że wykorzystanie AI w instytucjach UE musi pozostać zorientowane na człowieka, podlegać nadzorowi człowieka i być zgodne z wartościami UE. Ich zdaniem AI może wspierać politykę opartą na dowodach oraz upraszczanie i ocenę prawa UE, ale nigdy nie może zastępować ludzkiej odpowiedzialności politycznej ani prowadzić do czysto zautomatyzowanych decyzji politycznych.

Europejska technologia AI i globalna regulacja

Posłowie uważają, że należy dawać pierwszeństwo europejskim narzędziom AI, zwłaszcza w instytucjach UE. W tym celu w tekście wskazano, że UE powinna rozwijać „europejską technologię” i zapewnić strategiczną autonomię w całym łańcuchu wartości AI.

Technologie o globalnych skutkach dla bezpieczeństwa i społeczeństwa wymagają międzynarodowego porozumienia, wzorowanego na nierozprzestrzenianiu broni jądrowej, z wiodącą rolą UE. Zabezpieczenia muszą powstawać równolegle z AI, ale bez niepotrzebnego hamowania innowacji i konkurencyjności.

AI kształtuje demokrację

Sztuczna inteligencja coraz silniej wpływa na komunikację polityczną, procesy wyborcze, debatę publiczną i podejmowanie decyzji. Posłowie wzywają zatem do systematycznej parlamentarnej oceny zagrożeń i szans związanych z AI oraz do reformy europejskiego prawa wyborczego. Ich zdaniem Karta praw podstawowych powinna zawierać nowe prawa, takie jak ochrona tożsamości osobistej i wizerunku oraz przejrzystość algorytmów.

Obserwatorium PE do spraw sztucznej inteligencji

W sprawozdaniu zaproponowano utworzenie neutralnej budżetowo jednostki administracyjnej – „Obserwatorium Parlamentu Europejskiego ds. SI” – która wspierałaby prace komisji parlamentarnych, m.in. przy ocenie ex post przepisów dotyczących AI oraz analizie wpływu AI na równowagę instytucjonalną Unii i procesy demokratyczne.

Źródło (ang.): tutaj.

Tłum. ED Piotrków ze wsparciem AI