
Kącik europejski nr 259
9 października, 2026
Jeszcze do 12.10 do 23.59 trwają zapisy szkół do konkursu Juvenes Translatores
9 października, 2026Posłowie do PE ponawiają apel o ambitny budżet UE na lata 2028–2034
Podczas debaty o wieloletnich ramach finansowych UE posłowie podkreślili, że budżet na lata 2028–2034 musi odpowiadać rosnącym i trwałym wyzwaniom Europy.
Siegfried Mureşan ostrzegł, że Parlament nie poprze cięć osłabiających zdolność UE do realizacji celów i reagowania na kryzysy; wskazał też, że propozycja Komisji odpowiada 1,15% dochodu narodowego brutto państw członkowskich, czyli niemal tyle samo co obecne ramy.
Carla Tavares zaznaczyła, że UE potrzebuje środków adekwatnych do powierzonych jej zadań, m.in. w dziedzinie konkurencyjności, energii, bezpieczeństwa, klimatu, edukacji i zdrowia.
Komisarz Piotr Serafin dodał, że budżetu UE nie należy oceniać wyłącznie przez pryzmat wpłat i zwrotów, ponieważ finansuje on wspólne działania, których państwa nie mogą skutecznie lub taniej realizować samodzielnie.
Źródło i więcej informacji: tutaj.
Stosunki UE–Chiny: posłowie bronią dialogu, uczciwego handlu i praw człowieka
Parlament Europejski chce, aby polityka wobec Chin była bardziej asertywna i oparta na zasadach, łącząc dialog ze skuteczniejszą ochroną europejskich interesów.
W zaleceniu przyjętym w środę 454 głosami za, 86 przeciw, przy 110 wstrzymujących się, które skierowane jest do pozostałych instytucji UE, posłowie do Parlamentu Europejskiego stwierdzają, że w interesie UE leży wzmocnienie wielostronnego ładu światowego. Podkreślają znaczenie dialogu z Chinami w kwestiach globalnych wyzwań, pokoju i bezpieczeństwa, klimatu oraz praw człowieka. Jednocześnie zauważają oni, że stosunki dwustronne znalazły się w krytycznym punkcie ze względu na nieuczciwe praktyki gospodarcze Chin oraz ich stanowisko wobec rosyjskiej wojny wywołanej Ukrainie. Posłowie wyrazili głębokie zaniepokojenie zweryfikowanymi raportami o szkoleniach rosyjskich żołnierzy przez chińską armię, w celu walki w Ukrainie. Zdaniem posłów UE powinna koordynować działania ze Stanami Zjednoczonymi, państwami G7 i innymi partnerami o podobnych poglądach oraz zachęcać Chiny do wykorzystania swoich wpływów na Rosję, aby pomóc zakończyć wojnę.
Ograniczanie zależności i ochrona europejskich wartości
Posłowie twierdzą, że konieczne są pilne działania przeciwko wykorzystywaniu nadmiernej zależności gospodarczej UE od Chin jako narzędzia nacisku, wraz z rygorystyczną strategią ograniczania ryzyka, skoncentrowaną na surowcach krytycznych, lekach, bateriach, pojazdach elektrycznych, technologiach informacyjno-komunikacyjnych, półprzewodnikach i innych strategicznych sektorach. Wzywają do wzmocnienia kontroli inwestycji oraz ochrony technologii krytycznych, infrastruktury i łańcuchów dostaw. Parlament wskazuje, że nadwyżki mocy produkcyjnych w Chinach, subsydia państwowe oraz inne ograniczenia dostępu europejskich przedsiębiorstw do chińskiego rynku stanowią coraz większe wyzwania dla gospodarki UE.
Posłowie domagają się wzajemności i równych warunków konkurencji w handlu i inwestycjach oraz popierają proporcjonalne działania UE w przypadku, gdy Chiny nie otworzą swoich rynków wewnętrznych.
Źródło i więcej informacji: tutaj.
Głosowanie przez pełnomocnika: Komisja Prawna PE proponuje zmiany w statucie posła
Zmiany w statucie posła mają wzmocnić demokratyczną reprezentację, umożliwiając posłankom do PE przekazanie prawa do głosowania na posiedzeniu plenarnym innemu posłowi przed porodem i po nim.
W czwartek posłowie do PE z Komisji Prawnej jednogłośnie opowiedzieli się za zmianą Statutu posła do Parlamentu Europejskiego (24 głosy za), aby umożliwić posłankom do PE głosowanie przez pełnomocnika przed porodem i po nim. Celem jest ułatwienie matkom udziału w polityce i zwiększenie równości płci w Parlamencie Europejskim. Zmieniony statut zapewnia zgodność z zasadami przejrzystości, rozliczalności, identyfikowalności, pewności prawa i integralności głosowania.
Posłanki do PE będące w ciąży lub niedawno po porodzie mogłyby oddawać głosy na posiedzeniach plenarnych za pośrednictwem innego posła działającego jako pełnomocnik przez okres nie dłuższy niż trzy miesiące przed przewidywaną datą porodu i sześć miesięcy po porodzie. Pełnomocnictwo do głosowania można byłoby odwołać, a jego udzielenie byłoby całkowicie dobrowolne. Aby zapewnić identyfikowalność i rozliczalność, żaden poseł nie mógłby jednocześnie wykonywać więcej niż jednego pełnomocnictwa do głosowania.
Aby zwiększyć przejrzystość, nazwiska posła udzielającego pełnomocnictwa i posła pełniącego funkcję pełnomocnika powinny być odnotowywane w protokole posiedzenia oraz w opublikowanych wynikach głosowania. Głosy oddane przez pełnomocnika powinny być również uwzględniane przy ustalaniu kworum, progów i większości wymaganych w głosowaniach. Brak zgody posła udzielającego pełnomocnictwa na sposób oddania głosu nie powinien wpływać na wynik głosowania, a sprostowanie takich głosów byłoby możliwe na zwykłych zasadach.
Źródło (ang.): tutaj.
Tłum. ED Piotrków ze wsparciem AI
Priorytety Parlamentu dotyczące pierwszej strategii antykorupcyjnej UE
Parlament Europejski chce, aby pierwsza strategia antykorupcyjna UE skuteczniej zapobiegała korupcji, wzmacniała egzekwowanie prawa i odpowiadała na zagrożenia związane z przestępczością zorganizowaną oraz nowymi technologiami. Posłowie postulują surowsze i bardziej przejrzyste zasady dotyczące zamówień publicznych, finansowania politycznego, konfliktów interesów i lobbingu, a także ściślejszą współpracę organów krajowych z Europolem, Eurojustem, EPPO i OLAF-em. Wzywają również do skuteczniejszego odzyskiwania majątku pochodzącego z przestępstw, ochrony sygnalistów i dziennikarzy, niezależności sądów oraz pełnego członkostwa UE w GRECO. Strategia ma być monitorowana za pomocą wspólnych wskaźników i powiązana z mechanizmem warunkowości dotyczącym praworządności. Dalsze działania UE w tej dziedzinie mogłyby przynosić do 58,5 mld euro korzyści rocznie; 69% Europejczyków uważa korupcję za powszechną w swoim kraju, a niemal 60% siatek przestępczych angażuje się w nią w różnej formie.
Źródło i więcej informacji (ang.): tutaj.
Tłum. ED Piotrków ze wsparciem AI
Łamanie praw człowieka w Iranie, Gruzji i Azerbejdżanie
Sytuacja praw człowieka w Iranie
Parlament Europejski potępił nasilone od stycznia 2026 r. represje irańskich władz wobec ludności cywilnej, obrońców praw człowieka, dziennikarzy i protestujących. Posłowie zażądali uchylenia politycznie motywowanych wyroków śmierci wobec Taraneh Rahimi i Leili Abolhasani oraz zwrócili uwagę na sprawę Rominy Rahimi, skazanej na wieloletnie więzienie. Wezwali Iran do zniesienia kary śmierci, zakończenia prześladowań kobiet oraz mniejszości religijnych i etnicznych, a także do uznania apartheidu płciowego za zbrodnię przeciwko ludzkości. Parlament opowiedział się również za rozszerzeniem sankcji, wzmocnieniem misji śledczej ONZ i skierowaniem sprawy reżimu irańskiego do Międzynarodowego Trybunału Karnego. Rezolucję przyjęto 541 głosami za, przy 11 przeciw i 25 wstrzymujących się.
Próby zdelegalizowania partii opozycyjnych w Gruzji
Parlament Europejski potępił wykorzystywanie prawa i instytucji przez rządzącą partię Gruzińskie Marzenie do uciszania przeciwników politycznych oraz próby delegalizacji opozycji. Posłowie wezwali do natychmiastowego uwolnienia więźniów politycznych i pokojowych demonstrantów, w tym Elene Khoshtarii, Mzii Amaglobeli, Micheila Saakaszwilego, Giorgiego Baramidzego i Niki Melii. Podkreślili, że eliminowanie opozycji na drodze sądowej jest sprzeczne z demokracją i uniemożliwia postępy Gruzji na drodze do członkostwa w UE. Zaapelowali również o sankcje wobec osób odpowiedzialnych za regres demokracji, brutalne represje i prześladowania polityczne, w szczególności Bidziny Iwaniszwilego, Irakliego Kobachidzego, Szałwy Papuaszwilego i Kachy Kaladzego. Rezolucję przyjęto 445 głosami za, przy 37 przeciw i 97 wstrzymujących się.
Sprawy Alego Karimliego, Anara Mammadliego i więźniów politycznych w Azerbejdżanie
Parlament Europejski uzależnia przyszłą umowę partnerską UE z Azerbejdżanem od rzeczywistej poprawy przestrzegania praw człowieka, w tym uwolnienia więźniów politycznych. Posłowie wezwali do wycofania zarzutów wobec Gubada Ibadoghlu oraz natychmiastowego zwolnienia Alego Karimliego, Anara Mammadliego i dziennikarza Anara Abdullayeva, potępiając warunki ich przetrzymywania i doniesienia o złym traktowaniu. Skrytykowali także wykorzystywanie prawa karnego i przepisów o bezpieczeństwie narodowym do uciszania organizacji pozarządowych i mediów oraz represje wobec przeciwników władz za granicą. Parlament zaapelował o większe wsparcie dla społeczeństwa obywatelskiego i niezależnych mediów, a także o przygotowanie ukierunkowanych sankcji UE. Rezolucję przyjęto 492 głosami za, przy 23 przeciw i 60 wstrzymujących się.
Źródło (ang.) tutaj.
Oprac. ED Piotrków
Parlament potępia wybory do rosyjskiej Dumy Państwowej jako farsę
W skrócie
- Posłowie do PE odmawiają uznania rosyjskiej Dumy Państwowej za legalny organ
- Wieloletnie i celowe niszczenie przez reżim Putina wszelkich pozostałości demokracji
- Wezwanie do nałożenia szeroko zakrojonych sankcji UE na rosyjskich urzędników zaangażowanych w represje
Parlament Europejski uznał wybory do rosyjskiej Dumy Państwowej z 18–20 września 2026 r. za nieuczciwe i przeprowadzone w atmosferze represji. Potępił brak realnej opozycji, wolnych mediów i wiarygodnej obserwacji, a także organizowanie głosowania na okupowanych terytoriach Ukrainy oraz w separatystycznych regionach Mołdawii i Gruzji. Posłowie odmówili uznania Dumy za legalny organ i wezwali państwa UE do ograniczenia oficjalnych kontaktów z jej członkami oraz nałożenia szerokich sankcji na osoby odpowiedzialne za represje i organizację pozornych wyborów. Podkreślili również potrzebę dalszego wspierania rosyjskich sił demokratycznych oraz wskazali, że normalizacja stosunków z Rosją będzie możliwa dopiero po osiągnięciu sprawiedliwego pokoju w Ukrainie, wycofaniu wojsk rosyjskich, uwolnieniu jeńców, powrocie deportowanych dzieci, wypłacie reparacji i rozliczeniu zbrodni. Rezolucję przyjęto 482 głosami za, przy 41 przeciw i 39 wstrzymujących się.
Źródło i więcej informacji: tutaj.



